Page 37 - Tarih Çevresi Dergisi

tarih çevresi

(nörotransmitterlerin) oluşumunda başlangıç maddesi olarak görev yapar. Böylece tüketilen besinler ruh hali,
davranış ve beynin fonksiyonlarını etkilemektedir. Her bir bireyin vücudunda yaklaşık 350 m2 büyüklüğünde
bağırsak bulunur. Bağırsaklar beyin kadar sinir hücresine sahiptir. Görüldüğü üzere bağırsakların beyin kadar
hatta daha fazla davranışlarımızda etkili olabileceği buradan anlaşılabilmektedir.

Bununla birlikte bağırsak ve beyin arasında oldukça güçlü bir ilişki bulunmaktadır. Nitekim Beyhan ve
Taş (2019) yaptığı çalışmada “beslenme ve ruhsal durum arasındaki ilişki iki yönlüdür. Kişinin beslenme şekli
ruhsal durumunu etkilerken, aynı zamanda ruhsal durumu da kişinin beslenmesini etkilemektedir” ifadesini
kullanmıştır.

Canlı vücudundaki bakteri türlerinin davranışlar üzerine etkisinin araştırıldığı bir çalışmada çarpıcı
sonuçlara ulaşılmıştır. Bu deneyde iki adet fare ırkı kullanılmıştır. Irklardan biri utangaç ve korkak tavırlar
sergilerken diğer ırk için böyle bir durum söz konusu değildir. Her iki fare ırkına da antibiyotik verilerek
bağırsaklarındaki birtakım bakteriler öldürülmüştür. Daha sonra bağırsağa diğer farenin dışkısı nakledilmiş
(fekal transplantasyonla) böylece korkak fare ırkından alınan bakteriler cesura, cesur ırktakiler de korkak türdeki
farelere geçmiştir. Farelere hiçbir müdahale uygulanmaksızın, sadece bağırsakta bulunan bakterilerin yeri
değiştirilerek kişilik yapılarının da değiştiği gözlemlenmiştir. Sonuç olarak korkak fareye özgü karakter yapısı
cesur ırka geçmiş, tam tersi olarak cesur farelerin karakter özelliği de korkak farelere geçmiştir.

Beslenme ile zihinsel sorunlar arasında bir ilişkinin varlığı günümüz bilim dünyasında ortaya konulan
ve ilgi çeken bir konudur. Yaygın zihinsel bozukluklar denildiğinde çeşitli kaygı ve depresif bozukluklar ifade
edilmektedir. Beslenme ile ilişkili zihinsel sorunlar Tablo 1’de gösterilmiştir.

Tablo 1: Beslenme ile ilişkisi olan zihinsel sorunlar ve nedenleri

!"#$"%&"'($"'($()*(#('+$,%' 1"2"%$"/('
-(.(%#"$'#+/0%$,/'
4"&(/'"*#(*$(5(6'!"#(%'27)7%2,*('
3(*,' &,22"$"/('8"&"*'
9"&"':+-0*$0506'2(8";';,*7%;7#7'
!0$(&(,' <)7/7'*($+';,*7%;7#7'
<%+/"*#(8,'1"/=+-,' @72,':+8,$,/7'="'*,;*7'&,22"$"/('
>(?"/,*;(=(;"' <%%"'#B;B%"'C"D"%';+*#(*'&,22"$"/6'E(=,'
A;(-&' !,*7/'2"%C"#(-$(5('
!(?+$,/'!+-0*$0*' H,%C,%"-6'!,*7/'C(:('*(&8,#,$$,/7%'
2"%C"#(-'+$&,#7'
A:#"#(F'G+&?0$#(F'!+-0*$0*' !"#$"%&"2"'2"%C"#(-$(*'
G,2&(80&6'!,*7/6'E(=,6'H,%C,%"-'
I?($"?#(' ;+*#(#(;"#('

J(-+F/"%('

36