Page 34 - Tarih Çevresi Dergisi
P. 34
tarih çevresi
hayatını kaybettiği veya daha fazla sergiye katılıp katılmadığı bilinmemektedir.
1900 Paris Evren Sergisi’ne eser veren bir diğer kadın Madam de Loghadés ismiyle katalogda
yer alır. Madam de Loghadés, Rus asıllı ressam Théodore Tchoumakoff (Feder Petrovich Chumakov
olarak da tanınır)’un kızı Léonie Tchoumakoff olmalıdır. Katalogda sanatçının sergiye pastel portre
çalışmalarıyla katıldığı yazsa da, bu eserlerin içeriğiyle ilgili bir ayrıntıya rastlanamamıştır.50 Léonie
Tchoumakoff, 22 Şubat 1882 tarihinde Paris’te görev yapan Osmanlı ateşesi Alcibiade Loghadès
Efendi ile evlenerek Léonie de Loghadès ismiyle anılmaya başlar, konuyla ilgili Le Bien Public’te
çıkan haber aşağıdaki gibidir:
“Dün Brüksel, Moskova elçiliği şapelinde Osmanlı elçiliğine bağlı Alcibiade-Loghadés-Effendi ile Parisli
Mlle de Thonmakow [Tchoumakoff]’un evliliği kutlandı. Şahitler damat için Prens Karadja Paşa, gelin için ise M.
De Meyendow’du. Genç çift bugün Paris’e varacak.”51 Le Bien Public, 22/02/1882 [Çeviri bana ait.]
Daha sonra İngiliz gazetesi Daily Mail’de Alcibiade Loghadès hakkında çıkan bir habere göre,
üç çocuk sahibi olan çift 1903 yılında Liverpool’a taşınır ve Léonie Loghadès hayatını aynı yılın sonu
veya 1904 başı gibi kaybeder.52
1900 Paris Evrensel Sergisi’nin Loghadès’in eşinin Paris’te görev yaptığı döneme denk gelmesi,
sanatçının sergide Osmanlı’yı temsil etmesini açıklayan olası sebeplerden biri olarak
değerlendirilebilir. Ancak Léonie Loghadès zaten tıpkı babası gibi, Paris sanat hayatında tanınan bir
sanatçıdır. Sanatçı 1892, 1894, 1895, 1898, 1899, 1900 ve 1901 yıllarında istikrarlı bir şekilde Seine-
et-Oise Güzel Sanatlar Dostları Derneği tarafından düzenlenen sergilere katılır53 ve hatta Le Journal’da
yayımlanan bir habere göre 1894 yılında serginin en önemli ödülünün de sahibi olur:
“Şimdiye kadar hiçbir ressamın karşısında poz vermeyi kabul etmemiş olan Nemours Dükü’nün, son
zamanlarda bazı yakınlarının ısrarı üzerine bu kararından vazgeçerek Mme Léonie de Loghadès’in kendisinin pastel
bir portresini yapmasına izin verdiği bilinmektedir. Seine-et-Oise Güzel Sanatlar Dostları Derneği’nin Sergisi’ne
iki pastel göndermiş olan bu sanatçının, jüri tarafından en yüksek ödül olan salon ödülüne layık görüldüğünü
memnuniyetle öğreniyoruz.”54 Le Journal, 07/08/1894 [Çeviri bana ait.]
49 Magian (formally Capamagian), The Manchester Connection Between Our Family & Holy Trinity Armenian Church,
46-47.
50 L. Baschet, ed., Exposition Universelle de 1900: Catalogue Illustré Officiel de l’exposition Décennale Des Beaux-
Arts 1889 à 1900, 331.
51 Le Bien Public: Journal Politique Quotidien, 22 Şubat 1882, Bibliothèque nationale de France,
https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/bpt6k1680955w/f2.image.r=alcibiade%20loghades%20effendi?rk=21459;2.
52 ‘The Eloping Couple. Child-Wife and Old Husband Traced to Paris.’, Daily Mail (Londra), 30 Haziran 1905,
HR.SFR.3.00552.00035.003, T.C. Başbakanlık Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı.
53 Bkz. Société des amis des arts de Seine-et-Oise 1892-1901 arası sergi katalogları.
54 Le Journal, 7 Ağustos 1894, Bibliothèque nationale de France,
33

